DSP İSTANBUL MİLLETVEKİLİ AYŞE JALE AĞIRBAŞ'IN ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANI'NA SENDİKALI İŞÇİLERİN İŞTEN ÇIKARILMASINA İLİŞKİN SORU ÖNERGESİ

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI’NA

Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sayın Faruk ÇELİK tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

21/01/2009

Ayşe Jale AĞIRBAŞ

DSP İstanbul Milletvekili

Sendikalı olmak, sendikal faaliyet yürütmek Anayasa'nın 51. maddesi gereği her işçinin hakkıdır. Ancak, Anayasa’dan ve yasalardan doğan haklarını kullanarak sendikalı olan emekçilerin sendikalı olmaktan vazgeçmeleri hususunda bazı işverenler tarafından çeşitli baskılara maruz bırakıldığı bilinen bir gerçektir. Milli Savunma Bakanlığı’na bağlı Makine Kimya Endüstrisi’nin açtığı ihaleyi kazanan bir firma, 380 işçisini sendikalı oldukları için işten çıkarmıştır. İş Yasasının 17. maddesine göre tazminatları hak ederek çıkartılan işçilerin, işsizlik parasından yararlanmaları için işveren tarafından verilmesi gereken “işsizlik başvuru formu”da verilmeyerek işçiler iki kez mağdur edilmişlerdir. İşçiler iş mahkemesinde “işe iade” davası açmalarına rağmen, ülkemizde bir mahkemenin sonuçlanmasının uzun bir süre aldığı göz önüne alındığında, bu örnek, işçilerin mağduriyetlerinin bir an önce giderilmesi için acil tedbirlerin alınması gerektiğini ve Bakanlığın daha duyarlı davranmasını ortaya koymaktadır. Bu bağlamda;

         1. 2002-2008 yılları arasında her bir yıldaki sendikalı işçi sayısı kaçtır? Cinsiyet ayırımı bakımından dağılım yıllar itibariyle nasıl gerçekleşmiştir?

2. Anayasa’nın 51. maddesine göre sendikalı olmak her işçinin hakkıdır. Türk Ceza Kanunu’nda da sendika üyesi olma hakkının kullanılmasını engelleyici tutum ve davranışlar içerisinde olan kişilere cezai yaptırım uygulamasına hükmedilmiştir. Bakanlık, sendikalı oldukları için çalışanlarını işten çıkaran işletmelere karşı nasıl bir uygulama içerisindedir?

3. İşçilerini sendikalı olmalarından dolayı çıkaran işletmelerin büyük kısmı, sigortasız olarak ya da yüksek ücret aldığı halde asgari ücretten göstermek suretiyle işçi çalıştırmaktadırlar. Bu konuda yapılan denetimlerde işletmelere ne kadar ceza kesilmiştir?

         4. Sendikalar; kayıt dışı istihdamı, işverenin çalışanlarını düşük ücretten göstermelerini önleyerek devlete katkı sağlamaktadırlar. Sendikaların bu fonksiyonları da dikkate alındığında, Bakanlık işçilerin sendikalı olmaları yönünde teşvik edici tedbirler almayı düşünmekte midir? Bu konuda ne gibi çalışmalar yapılması öngörülmektedir?